تبلیغات
کانون قرآن و عترت - ولایت فقیه در گذشته

کانون قرآن و عترت

پرسش:

چه دلیلی بر ولایت فقیه وجود دارد و آیا این مسأله در گذشته نیز مطرح بوده است ؟

پاسخ:



مسأله «ولایت فقیه» - چه از جهت نظری و چه در عمل - قدمتی به درازای تشیع دارد. نصب مالک اشتر به ولایت مصر از سوی امیرالمؤمنین(ع)، از مصادیق بارز این مسأله است. در فقه شیعه نیز فقیهان برجسته‏ای در دوره‏های مختلف تاریخی، به گونه‏های مختلف به طرح آن پرداخته‏اند. از جمله این چهره‏های تابناک فقه شیعه شیخ مفید، محقق کرکی، علامه نراقی، صاحب جواهر برای آگاهی بیشتر ر.ک: جهان بزرگی، احمد، پیشینه تاریخی ولایت‏فقیه.... و در میان معاصران نیز بزرگ‏ترین احیاگر آن در نظر و عمل حضرت امام خمینی(قدس سره) می‏باشند. 
  

 

  امام خمینی(ره) بر آن بودند که مسأله «ولایت فقیه» امری کاملاً بدیهی و بی‏نیاز از دلیل و از اموری است که تصور دقیق و درست موضوع، بلافاصله به تصدیق آن می‏انجامد. سوگمندانه باید گفت شکافی چندین قرنه بین «روحانیت و سیاست» به سبب حاکمیت سلطه‏های غاصبانه و تبلیغات سوء دشمنان دین، به استدلال بر این مطلب حاجت افتاده است. در عین حال عالمان دین از گذشته‏های دور نیز، همواره بر آن استدلال کرده و مبانی آن را استوار نموده‏اند؛ چنان‏که مرحوم نراقی در کتاب عوائد الایام نوزده دلیل نقلی بر آن ذکر کرده است.
    در مجموع دلایلی که بر ولایت فقیه اقامه می‏شود به سه دسته کلی تقسیم‏پذیر است:
    یکم. دلایل عقلی صرف؛یعنی، ادله‏ای که صغری و کبرای قیاس در آن، همه عقلی است.
    دومّ. ادله نقلی محض؛یعنی، دلایلی که تماماً برآمده از نصوص دینی - چون کتاب و سنت - است.
    سوّم. ادله ترکیبی؛که ترکیب یافته از دلایل عقلی و نقلی است.
    هر یک از سه گروه یاد شده نیز تقریرات و یا مستندات متعددی دارند. در اینجا به بیان برخی دلایل ترکیبی می‏پردازیم:
    . ماهیت اسلام؛اسلام دینی جامع و در بردارنده همه ابعاد حیات انسانی - اعم از امور فردی، اجتماعی، دنیوی و اخروی - است.برای آگاهی بیشتر در این باره:
    1. نصری، عبدالله، انتظار بشر از دین؛
    2. ربانی گلپایگانی، علی، جامعیت و کمال دین.
    . جاودانگی اسلام؛ اسلام دینی است جاودان و احکامش تا قیامت باقی است: «حلال محمد حلال الی یوم القیامة و ...»؛اصول کافی، ج 1، ص 58..
    . ضرورت حکومت دینی؛اجرای قوانین سیاسی، اجتماعی و قضایی اسلام بدون تشکیل حکومت دینی، ممکن نیست.
    . لزوم استمرار حکومت دینی؛جاودانگی احکام دینی و نیازمندی اجرای آنها به نظام سیاسی اسلامی، ضرورت وجود آن را برای همیشه نتیجه می‏دهد.
    . سرشت حکومت دینی؛حکومت اسلامی، ماهیتاً حکومتی است که در آن قانون و هنجارهای دینی ملاک عمل باشد.
    . شرایط حاکم؛با توجّه به سرشت قانونی حکومت دینی، حاکم در آن لزوماً باید از سه عنصر علم (فقاهت)، عدالت، و توانایی (کفایت) برخوردار باشد. این مسأله علاوه بر آنکه از ماهیت حکومت دینی به دست می‏آید، در نصوص فراوانی مورد تأکید واقع شده است.
    . اصل عدم اهمال شارع (قاعده لطف)؛محال است که شارع نسبت به مسأله ضروری و مهمی چون حکومت و رهبری شایسته جامعه اسلامی، بی‏تفاوت باشد و امت را در این باره بلا تکلیف رها بسازد.
    . نتیجه:لا جرم خداوند «فقیه عادل» دارای توانایی و کفایت رهبری را برای امت اسلامی برگزیده و مسؤولیت داده است.


نوشته شده در یکشنبه 8 اسفند 1389 ساعت 09:22 ب.ظ توسط کانون قرآن و عترت نظرات |

قالب جدید وبلاگ پیجك دات نت